Op 21 februari 2011 heeft het Actuarieel Genootschap de periodesterftetafel 2004 -2009 gepubliceerd. Ten opzichte van de vorige periodesterftetafel met waarnemingsperiode 2003 -2008 is de levensverwachting weer verder gestegen.

Onderstaand zie je het effect bij het gebruik van periodesterftetafel 2004-2009 ten opzichte van GBM/V 2003-2008.

Nieuwe periodesterftetafel voor berekeningen vanaf 31 december 2009
Het hanteren van deze periodesterftetafel is mogelijk voor fiscale pensioenberekeningen vanaf de berekeningsdatum 31 december 2009. En het is zeker in de opbouwfase van het pensioen in eigen beheer zinvol om bij de fiscale pensioenberekening uit te gaan van de meest recente periodesterftetafel. Een periodesterftetafel is een weergave van de sterfte in een achterliggende periode, de stijging van de levensverwachting - het ‘darwinisme’ - is hierin niet verwerkt. Het zou daarom beter zijn om niet te rekenen met een periodesterftetafel op basis van waarnemingen uit verleden, maar om de fiscale pensioenverplichtingen te berekenen op basis van prognosetafels. Resultaten uit het verleden bieden ook hier geen garantie voor de toekomst.

Onderstaand zie je het effect bij het gebruik van prognosetafel 2010-2060 ten opzichte van 2004-2009.

Een rekenmethodiek op basis van de prognosetafel sluit veel beter aan bij de realiteitszin en de voorzichtigheid van het goed koopmansgebruik. Beide elementen zijn bij een voortdurend stijgende levensverwachting en de fiscale waarderingsregels voor een pensioen in eigen beheer ver te zoeken. Bovendien worden bij het hanteren van een prognosetafel, de fiscale pensioenlasten genomen in de periode waarin deze thuishoren, de opbouwfase.

DGA leeft langer dan de pensioenuitkering uit eigen pensioenreserve
Het binnen de BV sparen/beleggen voor een volgens fiscale waarderingsregels berekend doelvermogen betekent - statistisch gezien - dat bij een gemiddeld sterftescenario de pensioenpot leeg is terwijl de DGA en/of de partner nog in leven zijn. Het is daarom des te opmerkelijker dat de concept ‘Gebruikershandleiding Jaarrekening op fiscale grondslag’ van het Standard Business Report Programma met geen woord rept over het achterblijven van de fiscale bij de commerciële pensioenverplichting.

Liever vooruitkijken dan terugkijken en tekortkomen
Het advies is dan ook om de fiscale pensioenverplichting te berekenen op basis van de meest recente periodesterftetafel en de fondsvorming voor de toekomstige pensioenuitkeringen te baseren op een prognosetafel met een zekere buffer voor het verhoopt langer leven dan zelfs de prognosetafel aangeeft.

Kees Beishuizen
LNBB Actuarissen + pensioenconsultants